ZAS Labgids - Natrium

Klinisch toepassingsgebied:
Natrium is het voornaamste kation van de extracellulaire vloeistof. Het gehalte aan Na in het lichaam wordt geregeld door de nieren.

Verhoogde waarden:
- uitdroging : te weinig drinken en/of teveel verlies aan water c.q. hypotoon vocht (= water en Na+, maar overwegend water).
Voorbeelden : vergaand vochtverlies bij hyperglycemie (patiënt met diabetes m. type II, die sinds dagen niet voldoende vocht tot zich heeft genomen dat nodig is om het door de nieren obligaat uitgescheiden vocht te compenseren), patiënt met koorts die onvoldoende drinkt, diabetes insipidus niet gecompenseerd met voldoende waterinname.
- zelden voorkomend : Na+ overschot, bijv. na toediening van zoute soep bij diarree.

Verlaagde waarden:
- wateroverschot (overmaat aan extracellulair water)
Voorbeelden : osmotische verplaatsing van water uit de cellen naar buiten (bv. bij hyperglycemie), overmatig veel water drinken (bijv. zware bierdrinker), 'Syndrome of Inappropriate ADH Secretion' (niet passende hoge ADH uitscheiding door hypofyse), oedemateuze toestand (retentie van Na+ en water door nieren als gevolg van verlaagd effectief circulerend plasmavolume zoals bijv. bij hartinsufficiëntie of levercirrose).
- verminderde hoeveelheid extracellulair Na+
Mogelijke oorzaken :
* overmatig Na+ verlies via nieren (bijv. door diureticum of door insufficiëntie van de bijnier om (voldoende) aldosteron af te geven)
* overmatig Na+ verlies via darm (chronische diarree)
* overmatig Na+ verlies via zweet
* (zelden voorkomend) onvoldoende inname, bijv. alcoholici en anorexia-patiënten. Onvoldoende inname telt zwaarder mee bij gelijktijdig overmatig natrium verlies.

Opmerkingen: Raadpleeg ook intranet voor gerelateerde functionele proeven (Dorstproef)